Bijeenkomst 27 juni 2019

Bijeenkomst 2 – Cop voor Benutting van regionale biomassa op de Noord-Veluwe

"Benutting van regionale biomassa voor maatschappelijk vastgoed en woonwijken"

Aanwezig:

 

Naam

Bedrijf/instantie

1

Gerco Overweg

Hortipro, IGEV

2

Rianne Klein Hulse

Programma duurzaamheid Ermelo

3

Marjo Kroese

Programma duurzaamheid Ermelo

4

Paul Severens

Beleidsmedewerker duurzaamheid gemeente Oldebroek

5

Jan Dekker

Loonbedrijf Dekker Putten

6

Bonnie Wopereis

Fa. Kamphorst Ermelo

7

Roel Oosterhoff

Oosterhoff Poolen

8

Robin van der Sande

Sweco

9

Frans Feil

Coördinator, BTG

10

Nathalie van den Berg

BTG

 

Introductie Terrablanket - door Gerco Overweg

Een mooi voorbeeld van samenwerking tussen de community-partijen is de ontwikkeling van een nieuw product, genaamd Terrablanket, door Fa. Kamphorst. Afgelopen 26 juni is een erosie beschermende compost laag aangebracht aan een dijk in de buurt van de A28 bij Nulde.

Fa. Kamphorst heeft gezorgd voor de compost, afkomstig van groenafval (voornamelijk hout en blad) uit de regio (Ermelo, Putten, Harderwijk). De dijk is ingezaaid met een speciaal mengsel van gras en bloemen dat kiemt binnen een paar dagen. Wanneer het gaat regenen, neemt deze laag het water op en geeft het af aan de dijk. De laag is onderhoudsarm, het hoeft één keer per jaar gemaaid te worden. Een ander voordeel is dat het de biodiversiteit bevorderd, omdat de laag insecten en vogels aantrekt.

Terrablanket is 100% circulair, omdat het groenafval wordt teruggebracht naar de natuur. Het is een mooi voorbeeld om biomassa in te zetten. Tijdens de volgende bijeenkomst zouden we evt een bezoek kunnen brengen aan de dijk met de Terrablanket. Naar aanleiding van dit voorbeeld wordt er geconcludeerd dat de kunst zit in het geven van een bestemming voor elke fractie biomassa.

Programma duurzaamheid Ermelo - door Rianne Klein Hulse

Rianne Klein Hulse, werkzaam voor programma duurzaamheid Ermelo, presenteerde de aanpak van de verduurzaming van de wijk Ermelo West, oftewel de Wijk van de Toekomst. De ambitie van de gemeente Ermelo is om in 2030 energieneutraal te zijn en om in 2020 10% duurzame energie te gebruiken en een 10% besparing ten opzichte van 2010. Uit analyse door Alliander is gekomen dat de wijk Ermelo-West het meest kansrijk is als Wijk van de Toekomst.

In deze wijk beheert woningcorporatie UWOON 2/3 sociale huurwoningen en 1/3 koopwoningen. De wijk West is gebouwd in de jaren 70 en het aardgasnet is financieel afgeschreven. Er wonen vooral starters en mensen met lage inkomens. Sweco heeft een verkennend onderzoek gedaan naar de warmtevraag van het zwembad en de wijk. Uit het onderzoek zijn verschillende combinaties van opties weergegeven, maar hoe nu verder en wat zijn de koppelkansen?

Het programma duurzaamheid in Ermelo zorgt voor het faciliteren en ontzorgen van de bewoners. Samen met UWOON organiseren ze bewonersavonden. Met ongeveer 10 bewoners is een werkgroep opgesteld, waarin de bewoners technische oplossingen bekijken. Omdat de bewoners eisen en voorwaarden hebben, is er een spel ontwikkeld. Per verduurzamingsoptie wordt er gezocht naar de voorwaarden en eisen van de bewoners. Ze vinden flexibiliteit in tempo, keuzemogelijkheden en financiering belangrijk. Binnenkort hoort Ermelo of ze subsidie van de provincie krijgt, wat betekent dat de bewoners 50% subsidie kunnen krijgen voor de investeringen.

Het streven is om in 2027 aardgasvrij te kunnen zijn. De woningen worden op korte termijn geïsoleerd naar label B. Per woning wordt gemonitord hoe de woning het beste geïsoleerd en verduurzaamd kan worden. Jan Dekker geeft als tip om inspiratie op te doen van de stadsverwarming in Zeewolde. Maar hij zegt dat er niet genoeg biomassa is om de gehele regio te kunnen voorzien in de warmtevraag. Er moet gecombineerd worden en de biomassa moet daar ingezet worden waar andere opties moeilijk te realiseren zijn (bijvoorbeeld oude woningen in het buitengebied).

Studie Sweco - Robin van der Sande

Sweco heeft voor Ermelo een studie gedaan naar het nieuw te bouwen sportcomplex en verduurzaming van de Wijk van de Toekomst. Daarbij is bepaald of er koppelkansen zijn met betrekking tot de energie opwerkdistributie en welke warmteconcepten en nieuwe technologieën beschikbaar zijn om energieneutraal te zijn. Voor de aanpak is de energiestrategie atlas gebruikt voor het kiezen van de opties. Omdat niet één specifieke optie de oplossing is, moet gezocht worden naar combinaties van oplossingen. Sweco heeft van verschillende oplossingen de financiële haalbaarheid berekend, waaruit komt dat subsidieregeling erg belangrijk is voor de haalbaarheid. In de analyse heeft Sweco gebruik gemaakt van zogeheten Strategie­kaarten.

Een van de aandachtspunten bij de verduurzaming van gebouwen is het verschil in de warmtevraag gedurende seizoenswisselingen en wisseling dag/nacht. In de winter is er meer vraag naar warmte dan in de zomer. Oplossingen, zoals een ecovat, zijn er wel, maar zijn erg duur. Eventueel zou de restwarmte van het nieuwe zwembad gebruikt kunnen worden voor zijn eigen verwarming. Voorbeeld:

zwembad Hattem dat kwaliteitsbiomassa gebruikt. Bonnie Wopereis geeft aan dat het logistiek om de opties heen niet onderschat moet worden.

Discussie

Jan Dekker zegt dat biogas makkelijk te vervoeren is via het bestaande gasnet. Marjo Kroese is van mening dat de woningen in de Wijk van de Toekomst als eerste stap eerst geïsoleerd moeten worden. Vandaaruit kan verder nagedacht worden om van het gas af te gaan. Er blijft naar voren komen dat er niet één oplossing is en combinaties gebruikt moeten worden. Biomassabeschikbaarheid speelt ook een belangrijke rol; regio Ermelo heeft bijvoorbeeld slechts een beperkte hoeveelheid mest en hout beschikbaar, bovendien willen bewoners ook niet te veel betalen om van het gas af te gaan. De SDE+ subsidie geeft wel een garantie van 12 jaar als die eenmaal is toegewezen. Maar soms is er maar één oplossing om van het gas af te komen. Bijvoorbeeld bij de aardappelfabriek in Wezep, daar zou alleen biomassa haalbaar zijn. 

Ook de warmte-opslag tijdens de zomermaanden blijft een struikelblok. Er moet een oplossing komen voor de basislast, maar ook de piekvraag moet opgevangen worden. Met biomassa bufferen is prettiger, dan bufferen bij andere opties. Nagele is bijvoorbeeld bezig met zonnecollectoren en warmte-opslag reservoirs. Aardgas zou in de toekomst ook als back-up bij piekvraag gebruikt kunnen worden, alleen betaal je dan wel de hoofdprijs. In Ermelo is het gasnet over een paar jaar afgeschreven. Een andere oplossing die voorbijkwam is om de oude huurwoningen te slopen en nieuwbouw te maken.

Volgende bijeenkomst

Er zijn twee keuze-onderwerpen voor de volgende bijaankomst: Klimaatslim bos- en landschapsonderhoud of biomassateelt zoals Miscanthus. Jan Dekker vindt dat we vooral moeten denken vanuit wat we ter beschikking hebben: de zon.

Marjo Kroese komt met de vraag of we kunnen kijken naar de beschikbaarheid van biomassa. In RES Veluwe worden al veel cijfers gegeven, maar er is verder weinig mee gedaan. Wat is slim om te doen? Beginnen bij de oude woningen op het platteland, waar alleen één optie gebruikt kan worden? Hoe ga je dat aanpakken? Marjo Kroese geeft als opmerking om meer diverse partijen bij de community te betrekken. We kunnen als community diensten of producten bedenken om aan een verhoogd niveau van duurzaamheid te kunnen voldoen. Dit kan helpen om de discussie te winnen van de tegenhoudende argumenten die mensen hebben. Transparantie speelt hierbij een rol.

Gerco Overweg biedt aan in de volgende bijeenkomst meer te vertellen over zijn onderneming, Hortipro, en het effect op de biodiversiteit. Paul Severens: Over paar jaar is er een andere energiediscussie dan nu. Zou veel gunstiger kunnen zijn voor de wijken die nu aan de beurt zijn. Gemeenten kunnen soms al heel ver kijken in de toekomst en plannen maken voor 2050, maar laten we dichterbij gaan kijken en plannen maken voor de korte termijn.

Afronding bijeenkomst

Ter afsluiting van de bijeenkomst tipt Robin van der Sande gemeente Ermelo om een keer met de gemeente Tilburg te gaan praten over verduurzamen van koopwoningen.

Bonnie Wopereis vindt dat er meer mensen mee moeten doen met deze bijeenkomsten. Veel mensen van verschillende niveaus, zoals ondernemers, gemeente etc.  Dit soort bijeenkomsten zijn waardevol en interessant.

Jan Dekker sluit af met de aanbeveling dat we veel meer moeten doen met de zon in plaats van maar alles uit de grond halen. De zon kan altijd gebruikt worden.

Cookie-instellingen
Cookie-instellingen sluiten

Cookie-instellingen wijzigen

Deze website maakt gebruik van cookies. Cookies worden onder andere gebruikt voor het bijhouden van statistieken, het opslaan van voorkeuren, het optimaliseren van deze website, de integratie van social media en marketingdoeleinden. Lees meer over cookies en jouw privacy in ons cookieverklaring. Wij gebruiken de hieronder genoemde soorten cookies.


Deze cookies gebruiken we om de basisfuncties van deze website te kunnen laten draaien en om inzicht te krijgen in het gebruik. Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens. Deze cookies zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website en worden daarom altijd geplaatst.

Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.

Indien u deze toestaat, worden deze cookies gebruikt door aanbieders van externe content die op deze website kan worden getoond. In sommige gevallen gaat het daarbij om marketing- en/of tracking cookies, die het gedrag van bezoekers vastleggen en op basis daarvan gepersonaliseerde advertenties tonen op andere websites.